پنجم - بر گناه كردن دلير شود . ششم - غم آخرت از دلش بشود زيرا كه دلش بميرد . هفتم - بزهء آنكه بخندد در گردنش بماند . هشتم - در آخرت بسيار گريد . و مصطفى عليه السّلام ميفرمايد كه : اگر شما ميدانستيد آنچه من ميدانم اندك ميخنديديد و بسيار ميگريستيد ؛ قال اللَّه تعالى : فَلْيَضْحَكُوا قَلِيلًا وَ لْيَبْكُوا كَثِيراً ؛ « 3 » يعنى اندك بخنديد و بسيار بگرييد يعنى دنيا اندكست خنديدنش زود بسر آيد و در آخرت گريستن دشوار بسر آيد . و در توراة نوشته است كه : عجب از آن كس كه ميداند كه خداى تعالى تقدير روزى هر كس كرده است چگونه اين جمله رنج بر خويشتن گيرد و حلال و حرام بكند « 1 » . . . ! ، و عجب از آن كس كه بيند كه دنيا امروز اين راست و فردا ديگرى را ؛ چگونه دل بوى نهد ! و مرگ بيقين ميداند ؛ چگونه شاد شود . . ! و به آتش دوزخ ايمان دارد ؛ چگونه خندد . . ! و داند كه : حساب خواهد بود ؛ چگونه برگش نكند . . ! و هر كه را غم چهار چيز بود شادان كم گردد . اوّل - غم طاعت خورد كه كرده بود نداند كه پذيرفته است يا نه ؟ . دويم - غم عاقبتش باشد كه : پسنديده بود يا نه ؟ . سيم - غم گور خورد كه : ويرا در آنجا روضه « 2 » خواهد بود يا نه ؟ . چهارم - آنكه غم آن خورد كه خداى تعالى : از وى راضيست يا نه ؟ . و در خبرست از رسول عليه السّلام كه گفت : سه چشمانند كه : در آخرت آتش بديشان نرسد ؛ چشمى كه به حرام ننگرد ، و چشمى كه بشب بطاعت بيدار باشد ،

--> ( 3 ) مخفى نماند كه آيه عتاب به منافقين است نه رسول خدا . ( 1 ) يعنى در طلب دنيا بهر چه پيش آيد از حلال و حرام بىاعتنايى پروا باشد چنان كه در نسخهء ديگر : « از حلال و حرام باك نكند » . ( 2 ) اشاره به آنست كه در احاديث وارد شده : « القبر امّا روضة من رياض الجنّة و اما حفرة من حفر النّيران » .